Responsibility ความรับผิดและชอบ
Responsibility ความรับผิดชอบ

เรื่องของการรับผิดชอบ : คนไทยมี Responsibility
แต่ยังไม่ค่อยถึงดีกรีของ Accountability ก็แล้วสองคำนี้มันต่างกันอย่างไร?
Responsibility แปลตรงตามศัพท์คือความสามารถในการตอบสนอง (Response) ผู้ใหญ่สั่งฉันก็ทำ แต่จะจบท่าไหนก็ไม่รู้ล่ะ
Accountability คือความตระหนักในพันธะหน้าที่ว่าต้องรับผิด และรับชอบ ในสิ่งที่กระทำไป ซึ่งตรงนี้แหล่ะที่เรามักจะไม่รับผิดในสิ่งที่ทำไป จึงเป็นที่มาของการกล่าวข้างต้น
ความรับผิดชอบนั้นมีได้หลายระดับตั้งแต่
รับผิดชอบต่อตัวเอง มีวินัยเรื่องเวลา การดูแลสุขภาพกายและใจ
รับผิดชอบต่อผู้อื่น รับปากรับงานมาแล้ว ก็ต้องทำให้สำเร็จลุล่วงด้วยดี
รับผิดชอบต่อหน้าที่การงาน นั่นคือการกล้ารับมอบ กล้าตัดสินใจ กล้าลงมือทำหรือสั่งการต่อ
รับผิดชอบต่อผลงาน เป็นส่วนสุดท้ายที่สำคัญคือต้องกล้ารับผิดและรับชอบต่อผลที่เกิดขึ้นจากสิ่งที่ทำลงไป - ตัวนี้เป็นดัชนีชี้ขาดเลยว่า คุณเป็นคนรับผิดชอบมากแค่ไหน
ทักษะนี้มาจากชุดความคิดว่า “เรามีอิสระที่จะเลือก และเมื่อเราเป็นผู้ตัดสินใจเลือก เราก็จะรับผิดชอบต่อสิ่งที่เลือก ไม่กล่าวโทษผู้อื่น เพราะฉันเป็นผู้เลือกเอง” คนเช่นนี้เรียกว่า Proactive ส่วนคนที่ไม่ใช่ Proactive คำตรงข้ามนี้คือคน Reactive ซึ่งหาดูได้ง่ายมากเลย เคยเห็นไหม ผู้ใหญ่ที่ไม่ค่อยกล้าตัดสินใจ ไม่ตอบ yes, no, ok เวลาผู้น้อยไปเสนอเรื่องขออนุมัติ สิ่งที่ได้กลับมาคือ เขาจะให้คุณไปหาข้อมูลมาเพิ่มเติม ไม่ก็ติโน่น ตินี่ ตินั่น ให้กลับไปทำมาใหม่ ด้วยความที่พวกเขาไม่กล้ารับผิดชอบ จึงไม่กล้าตัดสินใจ บางครั้งก็จะแสดงอาการว่า ไม่ต้องการรับรู้เรื่องก็เพื่อหลบความรับผิดชอบ ถ้าหากเรื่องนั้นได้รับการเห็นชอบอนุมัติ แต่ผลออกมามีประเด็นปัญหา เขาก็จะโยนความผิดให้คนอื่นทันที อีกหน้าตาหนึ่งที่เห็นปรากฎได้คือ คน Reactive มักมองเห็นโทษคนอื่นเสมอ ไม่ค่อยจะชื่นชมเห็นความดีของคนอื่น ไม่อาจ appreciate อะไรง่ายๆ
การฝึกฝนทักษะนี้ ก่อนอื่นเราลองสำรวจตัวเองก่อนว่าเราเป็นคนมีความรับผิดชอบระดับไหน ในเรื่องการรับผิดชอบ ถ้ายังอยู่ชั้นล่างๆ ก็พยายามเริ่มฝึกการรับผิดชอบเรื่องพื้นฐานที่ทำได้ง่ายสุด คือเรื่องการรักษาเวลานัดหมาย เพราะเวลาเป็นสิ่งที่ทุกคนสามารถจัดการอยู่ภายใต้การควบคุมของเราได้แน่นอน การฝึกในระดับถัดขึ้นไป ก็คือการมีสัจจะวาจา เมื่อรับคำรับปากในเรื่องใดแล้ว ก็ต้องตั้งใจทำให้สำเร็จ ได้หรือไม่ได้ต้องรายงานให้ผู้สั่งมอบได้รับรู้ตลอด นี้เป็นพฤติกรรมของคนมีความรับผิดชอบ และเป็นสิ่งเดียวที่จะสร้างความไว้วางใจให้เกิดกับตัวเอง ส่วนในขั้นสูงขึ้นนั้น เราต้องศึกษามองทั้งแนวลึกและแนวกว้างของผลกระทบจากการทำในสิ่งนั้น เพราะมันจะช่วยให้เรากล้าตัดสินใจได้ง่ายขึ้น